Özbekistan'da Yenilenebilir Enerji Hamlesi: Güneş, Rüzgâr ve BESS Yatırımları Hızlanıyor

Özbekistan, Orta Asya'nın en büyük yenilenebilir enerji yatırım merkezlerinden biri olma yolunda ilerlerken, Asya Kalkınma Bankası (ADB) destekli özel sektör projelerinde güneş, rüzgâr ve batarya enerji depolama sistemleri (BESS) öne çıkıyor.

ADB'nin 2025 yılı özel sektör taahhütleri kapsamında Özbekistan'da yaklaşık 317 milyon dolarlık finansman sağlanırken; Samarkand, Nukus ve Guzar projeleri ülkenin enerji dönüşümünün önemli parçalarını oluşturuyor.

Samarkand 1 ve 2: 1.000 MW Güneş + 1.336 MWh BESS

ADB; ACWA Power, Sumitomo Corporation, Chubu Electric Power ve Shikoku Electric Power ortaklığıyla geliştirilen Samarkand 1 ve Samarkand 2 Solar PV & BESS projelerinin finansmanında yer alıyor.

İki proje birlikte 1.000 MW güneş enerjisi kapasitesi, yaklaşık 1.336 MWh batarya enerji depolama kapasitesi, yeni enerji iletim hatları ve iki yeni trafo merkezi yatırımlarını kapsıyor. Projeler Samarkand ve Bukhara bölgelerinde hayata geçirilecek ve ADB tarafından Orta Asya'daki en önemli güneş + depolama yatırımlarından biri olarak değerlendiriliyor.

Nukus 2: Orta Asya'nın İlk Büyük Ölçekli Rüzgâr + BESS Projesi

Karakalpakstan Cumhuriyeti'nin Qorao'zak bölgesinde geliştirilen Nukus 2 Wind and Battery Energy Storage Project, Orta Asya'da büyük ölçekli batarya depolama sistemiyle entegre edilen ilk rüzgâr enerjisi projesi olma özelliğini taşıyor.

ACWA Power tarafından geliştirilen proje; 200 MW rüzgâr santrali, 100 MWh BESS ve enerji iletim altyapısı yatırımlarını içeriyor. ADB ve ACWA Power, proje için 51 milyon dolarlık kredi paketi imzaladı. Finansmanın 25,4 milyon doları ADB kaynaklarından, 25,4 milyon doları ise ADB tarafından yönetilen LEAP 2 fonundan sağlanıyor. Projeye ayrıca AIIB, FMO, Standard Chartered Bank ve Saudi EXIM paralel finansman sağlıyor.

Guzar: 300 MW Güneş + 75 MWh BESS

Masdar tarafından Kashkadarya bölgesindeki Guzar yakınlarında geliştirilen proje; 300 MW güneş enerjisi santrali, 75 MWh BESS, 1,6 km enerji iletim hattı ve 220 kV trafo merkezi yatırımlarını kapsıyor. ADB ve Masdar, proje için 30 milyon dolarlık finansman paketi imzaladı. Santralin işletmeye alınmasıyla yılda yaklaşık 634 GWh temiz elektrik üretmesi ve yıllık en az 354 bin ton CO₂ emisyonunu önlemesi bekleniyor.

Toplam Ölçek Dikkat Çekiyor

Sadece Samarkand 1-2, Nukus 2 ve Guzar projeleri birlikte değerlendirildiğinde yaklaşık 1.500 MW güneş ve rüzgâr kapasitesi + 1.511 MWh batarya enerji depolama kapasitesi ortaya çıkıyor. Bu ölçek, Özbekistan'da enerji yatırımlarının artık yalnızca yeni üretim kapasitesi kurmaya değil, yenilenebilir enerji + depolama + iletim altyapısını birlikte geliştirmeye yöneldiğini gösteriyor. Özbekistan hükümeti, elektrik üretimindeki yenilenebilir enerji payını 2030 yılına kadar %40'a çıkarmayı hedefliyor.