Dijital Mühendislik Uygulamaları, Proje Risklerini Sahaya İnmeden Yüzde 49 Azaltıyor
BIM (Building Information Modeling) tabanlı modelleme, 4D planlama, dijital saha kontrolleri ve veri analitiği gibi dijital mühendislik uygulamaları, inşaat projeleri hayata geçmeden risklerin tespit edilmesini mümkün kılıyor. Results in Engineering dergisinde yayımlanan uluslararası vaka analizlerine göre BIM kullanımı yeniden iş maliyetlerinde yüzde 49'a varan düşüş sağlıyor.

İnşaat projelerinde tasarım ve koordinasyon sorunlarından program ve bütçe sapmalarına, kalite problemlerinden yeniden iş gereksinimine kadar birçok risk, önemli ölçüde zaman ve maliyet kayıplarına yol açabiliyor. Dijital mühendislik uygulamaları ise tasarım, planlama, maliyet, saha ilerlemesi ve kalite verilerinin birlikte değerlendirilmesine imkân vererek bu risklerin daha erken aşamada tespit edilmesini sağlıyor.
Dijital mühendisliğin proje risklerini erken aşamalarda görünür hale getirdiğine dikkat çeken Hise Global Kurucu Ortağı Ebru Öz, "Bir problemi model üzerinde çözmekle şantiyede söküp yeniden yapmak arasında zaman ve maliyet açısından çok büyük fark var. Dijital mühendisliğin en büyük faydası da riskleri fiziksel imalata dönüşmeden önce görmemizi sağlaması" diyor.
"FİZİKSEL İMALATA GEÇMEDEN RİSKLERİ GÖRMEK, PROJE PERFORMANSINI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ETKİLİYOR"
Özellikle maliyetli sonuçlar doğurabilen koordinasyon problemlerinde dijital mühendisliğin önemli avantajlar sağladığını belirten Ebru Öz, "Mimari, taşıyıcı sistem ve mekanik-elektrik disiplinlerini dijital ortamda birlikte değerlendirdiğimizde; tesisatın taşıyıcı sistemle çakışması, şaft veya tavan boşluklarının yetersiz kalması ya da bakım erişiminin sağlanamaması gibi sorunları imalata geçmeden tespit edebiliyoruz. Jurnal Ilmiah Teknik Sipil'de 2025 yılında yayımlanan bir çalışmada, incelenen projede mimari, taşıyıcı sistem ve mekanik-sıhhi tesisat disiplinleri arasında toplam 964 çakışma tespit edildi. Çalışmada, BIM tabanlı çakışma analizinin proje özelinde toplam maliyette yüzde 4,63 tasarruf ve proje süresinde yüzde 7,79'a karşılık gelen yaklaşık 41,7 günlük potansiyel zaman kazanımı sağlayabileceği hesaplandı" ifadelerini kullandı.
Dijital mühendisliğin program, maliyet ve kalite risklerinin yönetilmesine de katkı sağladığını ifade eden Öz, "Planlanan ve gerçekleşen ilerlemeyi dijital olarak karşılaştırmak gecikme eğilimlerini erken görmemize; metraj, değişiklik, satın alma ve saha ilerleme verilerini birlikte değerlendirmek ise bütçe risklerini daha yakından takip etmemize imkân veriyor. Results in Engineering dergisinde 2024 yılında yayımlanan bir araştırmanın analizleri; BIM kullanan projelerde revizyonlarda yüzde 48'e, yeniden iş maliyetlerinde ise yüzde 49'a varan azalmalar görüldüğünü raporluyor" değerlendirmesinde bulundu.
"ERKEN UYARI MEKANİZMALARINA ODAKLANIYORUZ"
Yapay zekâ, dijital ikizler ve gerçek zamanlı veri kullanımının proje risk yönetiminde yeni bir aşamayı beraberinde getireceğini belirten Öz, "Proje yönetimi 'geçmişte ne oldu?' sorusundan 'bir sonraki dönemde ne olma ihtimali yüksek?' sorusuna doğru ilerliyor. Yapay zekâ ile iş programı, saha ilerlemesi, maliyet, kalite, satın alma ve doküman akışındaki veriler birlikte analiz edilerek, gecikme veya bütçe aşımı sinyalleri daha erken tespit edilebilecek. Hise Global olarak saha denetim verilerini daha standart ve yapılandırılmış hale getirmeye, proje ilerleme ve risk göstergelerini tek merkezden izlemeye, tekrar eden bulguları teknolojik uygulamalarla sınıflandırmaya ve erken uyarı mekanizmalarını geliştirmeye odaklanıyoruz" ifadelerini kullandı.
Haftalık ücretsiz e-Bültene abone olmak için: https://www.endustriyatirim.com.tr/abone.html